Դիտել Դիպոլ էջի վիքիկոդը

[[Պատկեր:VFPt dipole electric manylines.svg|thumb|200px|Էլեկտրական դիպոլի ուժագծերը]]
[[Պատկեր:VFPt Dipole field.svg|thumb|right|250px|Երկրի մագնիսական դաշտը մոտարկվում է որպես մագնիսական դիպոլ։ Սակայն, ի տարբերություն մագնիսական դիպոլային մոմենտի, այստեղ  նշված են «աշխարհագրական»  հյուսիսը և հարավը  ("N" և "S")։]]
'''Դիպոլ''', իդեալականացված համակարգ էլեկտրադինամիկայում, կիրառվում է [[էլեկտրամագնիսական դաշտ|դաշտի]] նկարագրության համար։ Դիպոլի տիպիկ օրինակը մեծությամբ հավասար և նշանով տարբեր երկու լիցքեր են, որոնց միջև հեռավորությունը շատ փոքր է՝ համեմատած դիտման կետից հեռավորության հետ։ Նման համակարգի դաշտը նկարագրվում է ''դիպոլային մոտավորությամբ''։

== Էլեկտրական դիպոլ == 
Էլեկտրական դիպոլը իրարից որոշ հեռավորության վրա գտնվող և բացարձակ մեծություններով հավասար երկու տարանուն կետային լիցքերի համակարգ է։ Էլեկտրական դիպոլի հիմնական բնութագիրը նրա [[դիպոլային մոմենտ]]ն է՝ 
:<math>\vec p = e \vec l </math>։

Դիպոլի ստեղծած էլեկտրական դաշտի լարվածությունը (E) հեռու կետերում հակադարձ համեմատական է հեռավորության (R) խորանարդին, այսինքն՝ նվազում է ավելի արագ, քան կետային լիցքի ստեղծած դաշտինը (1/R<sup>2</sup>)։ Չեզոք համակարգի Էլեկտրական դաշտը մեծ (համակարգի չափերի համեմատ) հեռավորությունների վրա մոտավորապես համընկնում է այդ համակարգի դիպոլային մոմենտն ունեցող դիպոլի դաշտի հետ։ Ուստի, շատ դեպքերում (օրինակ, որոշ նյութերի մոլեկուլների համար) դիպոլը լավ մոտավորություն է այդպիսի համակարգերը նկարագրելու համար։

== Մագնիսական դիպոլ ==
Մագնիսական, բացարձակ մեծություններով հավասար երկու տարանուն մագնիսական լիցքերի համակարգ։ Իրականում մագնիսական լիցքեր գոյություն չունեն, այդ գաղափարը մտցվել է մագնիսական և էլեկտրական որոշ երևույթների նմանությամբ ([[Կուլոն Շառլ Օգյուստեն|Շ․ Կուլոն]], 1785)։ Հետագայում պարզվեց, որ մագնիսական դաշտ ստեղծում են շարժվող [[էլեկտրական լիցք]]երը՝ [[էլեկտրական հոսանք|հոսանքները]]։ Սակայն նպատակահարմար եղավ պահպանել մագնիսական դիպոլը և այն բնութագրող մագնիսական դիպոլային մոմենտ հասկացությունները, որովհետև հոսանքակիր փակ հաղորդչի [[մագնիսական դաշտ]]ը մեծ հեռավորությունների վրա համարժեք է մագնիսական դիպոլի ստեղծած դաշտին։

{{ՀՍՀ|հատոր=3|էջ=397}}

[[Կատեգորիա:Էլեկտրադինամիկա]]
[[Կատեգորիա:Էլեկտրամագնիսականություն]]