Դիտել RIFF էջի վիքիկոդը

{{Տեղեկաքարտ Ֆայլի ֆորմատ}}
'''RIFF''' ({{lang-en|Resource Interchange File Format}}), [[Մեդիակոնտեյներ|կոնտեյների]] [[ֆայլ]]երի ֆորմատներից մեկն է նախատեսված հոսքային մուլտիմեդիա-տվյալների ([[վիդեո]], [[աուդիո]], հնարավոր է տեքստ) պահպանման համար։ RIFF-ը, որպես կոնտեյներ օգտագործող, ամենից հայտնի ֆորմատներն են [[AVI]] (վիդեո), [[WAV]] (աուդիո), [[RIFF MIDI|RMI]] ([[MIDI]]-շավիղներ)։

RIFF ֆորմատը օգտագործում է ''little-endian'' (փոքր բայթը գնում է առաջինը) [[բայթերի հերթականություն]]։ Այն մեքենաների համար, որոնք ունեն ''big-endian'' տվյալներով ֆորմատ, առաջարկվում է '''RIFX''' ֆորմատը, սակայն այսպիսի ֆորմատի տվյալներով [[համակարգիչ]]ների կենցաղային ոլորտում էականորեն պասիվ հեղինակության պատճառով, RIFX-ը չգոյատևեց։ Ներկայումս ''RIFF'' ֆորմատը վերարտադրվում է նաև big-endian հերթականությամբ բայթերով մեքենաների համար։

Սկզբում RIFF-ը ուներ սկզբունքային սահմանափակում 4 [[երկուական նախածանցներ|ԳԲ]] տվյալների չափսերի վրա (ավելի ճշգրիտ, ֆայլի մաքսիմալ չափն էր <math>2^{32}+7</math> բայթը)։ Համաձայն ֆայլեր ստեղծող կամ վերարտադրող հանրաճանաչ [[համակարգչային ծրագիր|ծրագրերի]] շարքի առանձնահատկությունների (հիմնականում [[Windows|Microsoft Windows]]-ում մեդիապաշարի պատճառով)՝ սահմանափակումը խստացավ մինչև 2 ԳԲ (DWORD RIFF-ի [[Синтаксический анализ|փարսերներում]] signed int32-ով փոխարինման պատճառով)։ 4 ԳԲ-ից ավել ֆայլերի պահպանման համար AVI ֆորմատը ընդլայնվում է մինչև [[AVI-DV]], որը անցնում է RIFF կոնտեյների շրջանակից։ RIFF հիմքի վրա առաջադրված է [[RF64]] ընդլայնումը, որը թույլ է տալիս 64-բիթանոց թվերով աշխատել [[European Broadcasting Union]]-ի կողմից մշակված chunk-երի չափսերի համար։

RIFF ֆորմատը համարվում է little-endian համակարգիչների համար [[Interchange File Format|IFF]] ֆորմատի ադապտացիան (հիմնականում, 80x86-ի վրա [[IBM-PC|PC]]-ի համար)։ Այն մշակվել է [[1991]] թվականին [[Microsoft]] և [[IBM]] ընկերությունների կողմից։ (IFF-ն ստեղծվել է [[Electronic Arts]]-ի կողմից [[1985]] թվականին)։

== Chunk ==
RIFF ֆորմատի հիմնական կոնցեպցիան համարվում է '''chunk'''-ը, chunk-ի բովանդակությունը ցույց տվող, վերնագրով և ստորագրությամբ տվյալների բաժինը։

chunk-ի ֆորմատ՝

{| border="1"
 !style="background-color:#F0F8FF"|տիպ
 !style="background-color:#F0F8FF"|անուն
 !style="background-color:#F0F8FF"|մեկնաբանություն
 
 |-
 |FOURCC
 |ckID
 |chunk-ի ստորագրություն
 |-
 |DWORD
 |ckSize
 |chunk-ի տվյալների չափս
 |-
 |BYTE[]
 |ckData
 |chunk-ի տվյալներ
 |}

Եթե chunk-ը կրում է բայթերի կենտ քանակ, ապա դրանից հետո ավելացվում է մեկ բայթ։ Այդ եղանակով chunk-երը միշտ հարթեցված են 2 բայթի սահմանին։

== FOURCC ==
'''FOURCC'''-ը ({{lang-en|Four Character Code}}) չորս սիմվոլների հաջորդականություն է, որը օգտագործվում է ցանկացած տվյալի նույնականացման համար։ RIFF-ի համար դա ckID (chunk-երի ինդենտիֆիկատորներ) և ֆորմաների տիպեր։ FOURCC վիդեոհոսքը հիմնականում օգտագործվում է [[կոդեկ]]ի նույնականացման համար(օրինակ՝ «XVID», «DIV3», «MP43»)։ FOURCC-ը զբաղեցնում է 4 բայթ։ Դա 32-բիթանոց թվի չափսն է, այնպես որ FOURCC-ը գրում է թվի տեսքով (թվի ներկայացում [[ASCII]] little-endian-ում)։

Օրինակ՝
{| border="1"
 !style="background-color:#F0F8FF"|FOURCC
 !style="background-color:#F0F8FF"|տասնվեցերորդական թիվ
 !style="background-color:#F0F8FF"|տասնորդական թիվ
 |-
 |'RIFF'
 |0x46464952
 |1179011410
 |-
 |'AVI'
 |0x20495641
 |541677121
 |-
 |'DIVX'
 |0x44495658
 |1145656920
 |-
 |'idx1'
 |0x31786469
 | 829973609
 |}
Chunk-երի երկու տիպեր՝ '''RIFF'''-ը և '''LIST'''-ը կարող են իրենց մեջ տեղադրված chunk-եր կրել։ Ողջ ֆայլը իրենից ներկայացնում է մեկ ամբողջական RIFF-chunk (դա ֆայլի չափսի սահմանափակման պատճառներից մեկն է)։

RIFF ֆորմատի chunk-երի համար ''ckID''-ը միշտ գրվում է մեծատառերով ASCII:''Ներքին'' ֆորմատի chunk-երում(RIFF օգտագործող), այնպիսիք ինչպիսին են [[AVI]]-ը կամ [[WAV]]-ը, ckID-ը գրվում է փոքրատառերով։ Եթե ckID-ը պարունակում է չորս սիմվոլի չհասնող երկու կամ երեք տառ, բայթերը փոխարինվում են բացատներով(AVI → 'AVI ')։
== Գրվածքի կառուցվածք ==
Для удобства записи հատկորոշումների մեջ օգտագործվում է chunk ֆորմատի գրության համար հետևյալ ձևաչափը՝

ckID(<formType> ck)

Օրինակ, AVI ֆայլի գրության համար RIFF('AVI ' LIST('hdrl' avi_header) LIST ('movi' movi) [idx1]) է։ (Քառակուսի փակագծերը ցույց են տալիս մասնիկի անհրաժեշտութունը)։

== Ստանդարտ chunk-եր ==
=== RIFF ===
Chunk և ckID = 'RIFF' ունենում է հետևյալ ckData կառուցվածքը՝
{|border="1"
 !style="background-color:#F0F8FF"|դաշտի տիպ
 !style="background-color:#F0F8FF"|դաշտի անվանում
 !style="background-color:#F0F8FF"|մեկնաբանություն
 |-
 |FOURCC
 |FormType
 |բովանդակության տիպ
 |-
 |BYTE[]
 |ck
 |բովանդակություն
|}

Ամենից տարածված տիպեր՝
* 'AVI ' — AVI պարունակում է վիդեո և աուդիո տվյալներ։
* 'WAVE' — WAV պարունակում է ձայնային տվյալներ
* 'RMID' — RMI պարունակում է երաժշտություն MIDI ֆորմատով

Այլ տիպեր՝
* 'RDIB' — {{lang-en|RIFF Device Independent Bitmap}} պատկերների պահպանման ֆորմատ
* 'RMMP' — {{lang-en|RIFF Multimedia Movie File}}
* 'PAL ' — {{lang-en|Palette Format}}

=== LIST ===
Chunk 'LIST'-ը RIFF-ին համանման ֆորմատ ունի։ Առաջին 4 բայթը պարունակում է ListType (ներդրված chunk-ի տեսակ), հետո մինչև chunk-ի վերջը հաջորդում են ներդրված chunk-եր։ AVI ֆորմատի շրջանակներում՝ LIST-ի մեջ, պահպանվում են ֆայլի վերնագրով և հոսքերի վերնագրերով chunk-եր։ Նաև chunk LIST-ը կիրառվում է բովանդակության մասին տվյալների պահպանման համար։

=== JUNK և PAD ===
Վերափաթաթման և մուտք գործելու արագության ապահովման համար կրիչի վրա սեկտորի չափով բլոկների տվյալները հավասարեցնելու համար կա երկու chunk՝ ''' 'JUNK' ''' և ''' 'PAD' ''', որոնք «ոչինչ չեն նշանակում» և թողարկվում են վերարտադրման ծրագրերով։ Սկզբում ենթադրվում էր, որ ֆայլը ստեղծելուց այդ chunk-երը ուղղակի կլցվեն զրոներով, սակայն որոշ տեսանյութերի խմբագրման ծրագրեր պահում են այնտեղ իրենց ստորագրությունը (օրինակ՝ [[Virtual Dub]]-ը այդպես է անում)։

chunk-երի գրություն խտացված նշագրության մեջ՝

JUNK (filler)
PAD&nbsp; (filler)

=== INFO ===
'''INFO''' հատուկ ListType է նախատեսված ֆայլի պարունակության մասին տվյալների պահպանման համար։ INFO-ն չի ազդում ծրագրերի ֆայլերի հետ աշխատանքի վրա։ Այդ տեղեկությունը (մեծ մասամբ) ցուցադրվում է օգտվողին։ INFO-ի նշանակությունը նման է mp3-թեգերի նշանակությանը։

INFO-ի համար chunk-երի ցուցակ՝

* IARL ({{lang-en|Archival Location}})- փաստաթղթի արխիվային պահպանման վայր։ (''գրեթե չի օգտագործվում'')
* '''IART''' ({{lang-en|Artist}}) արտադրության հեղինակների ցուցակ։ (''ստանդարտ թեգ, արտացոլված է գրեթե բոլոր ձայնարկիչների վրա'')
* ICMS ({{lang-en|Commissioned}})- մարդկանց ցուցակ, ովքեր տրամադրել են ֆայլի պարունակությունը։ (''չի օգտագործվում'')
* '''ICMT''' ({{lang-en|Comments}})- մեկնաբանություններ։ (''արտացոլված է գրեթե բոլոր ձայնարկիչների վրա'')
* '''ICOP''' ({{lang-en|Copyright}})- տեղեկություն հեղինակային իրավունքների մասին։
* '''ICRD''' ({{lang-en|Creation date}})- օրիգինալ արտադրության ամսաթիվ։ YYYY-MM-DD ֆորմատ։ (''հազվադեպ է օգտագործվում'')
* ICRP ({{lang-en|Cropped}}) արտադրանքը կտրելու մասին ինֆորմացիա։ (''չի օգտագործվում'')
* IDIM ({{lang-en|Dimensions}})- օրիգինալի ֆիզիկական չափերը։ (''չի օգտագործվում'')
* IDPI ({{lang-en|Dots Per Inch}})- օրիգինալի [[Dots per inch|DPI]]: (''չի օգտագործվում'')
* IENG ({{lang-en|Engineer}})- ֆայլը ստեղծողների ազգանուններ։ (''չի օգտագործվում'')
* '''IGNR''' ({{lang-en|Genre}})-[[ժանր]]։ (''մասնակի պահպանվում է'')
* IKEY ({{lang-en|Keywords}})-բանալի բառերի ցուցակ։ (''չի օգտագործվում'')
* ILGT ({{lang-en|Lightness}})- օրիգինալի լուսավորության աստիճան (կախված է թվայնացման սարքավորումից)։ (''չի օգտագործվում'')
* IMED ({{lang-en|Medium}}) օրիգինալի կրիչի տիպ։ (''չի օգտագործվում'')
* '''INAM''' ({{lang-en|Name}})- արտադրության անուն։ Կան տարբեր կարծիքներ այն մասին, թե արդյոք պետք է օգտագործել INAM կամ ISBJ արտադրության վերնագիրը պահելու համար։ (''ստանդարտ թեգ, պահպանվում է և հաճախ օգտագործվում'')
* IPLT ({{lang-en|Palette Setting}}) - թվայնացման գույների քանակ։ (''չի օգտագործվում'')
* IPRD ({{lang-en|Product}})- արտադրության վերնագիր, ինչի համար նախատեսվել էր այն։ (''չի օգտագործվում'')
* '''ISBJ''' ({{lang-en|Subject}})- նկարագրում է ֆայլի բովանդակությունը։ Պարբերաբար INAM-ին հավասար օգտագործվում է վերնագիրը պահպանելու համար։ (''օգտագործվում է'')
* '''ISFT''' ({{lang-en|Software}})- ֆայլի ստեղծման համար օգտագործվող [[ծրագրային ապահովում]]։ Սովորաբար մեքենայաբար լցվում է խմբագրող ծրագրերով, բայց թեգերի ցուցակում չի երևում։ (''օգտագործվում է'')
* ISHP ({{lang-en|Sharpness}})- արտադրությունը վերարտադրելու համար անհրաժեշտ կտրուկության աստիճան։ (''չի օգտագործվում'')
* ISRC ({{lang-en|Source}})- արտադրությունը ներկայացնող կազմակերպության անվանում։ (''չի օգտագործվում'')
* ISRF ({{lang-en|Source Form}})- օրիգինալ արտադրության ձև (թուղթ/սլայդ {{nobr|և այլն}})։ (''չի օգտագործվում'')
* ITCH ({{lang-en|Technician}})- թվայնացումը իրականացնող մասնագետ։ (''չի օգտագործվում'')

== Ծանոթագրություններ ==
{{ծանցանկ}}
{{Մեդիակոնտեյներներ}}