Հիմքեր

Կաղապար:Տեղեկաքարտ Նյութ Հիմքեր, քիմիական նյութեր, որոնք թթուների հետ փոխազդելիս առաջացնում են աղեր։ Մեծ մասամբ մետաղների հիդրօքսիդներ են։ Ջրում դիսոցվելիս առաջացնում են հիդրօքսիլ իոններ՝ OH^-։ Ըստ դիսոցման աստիճանի մեծության լինում են ուժեղ, միջին և թույլ հիմքեր։ Ուժեղ հիմքեր են ալկալինները։ Հիմքի լուծույթների ջրածնական ցուցիչը՝ pH>7։ Ըստ մոլեկուլում պարունակած OH^- իոնների թվի լինում են միահիմն (NaOH և այլն), երկհիմն Ca(OH)₂ և այլ հիմքեր։ Դանիացի քիմիկոս Ջ. Բրենստեդի տեսության համաձայն հիմքեր են համարվում պրոտոն միացնելու ունակ բոլոր մոլեկուլներն ու իոնները (օրինակ, NH₃, ամիններ են), իսկ ըստ ամերիկացի քիմիկոս Դ. Լյուիսի՝ հիմքեր են չօգտագործված էլեկտրոնային զույգ պարունակող (էլեկտրոնային զույգի դոնոր) բոլոր նյութերը։

Հետևյալ բոլոր բանաձերը արտահայտում են հիմքերի տեսակներ.

$𝖭{𝖧}_{\mathrm{𝟥}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮\rightleftharpoons 𝖭H_{\mathrm{𝟦}}^{\mathsf{+}}\mathsf{+}𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}}$

$K_b=\frac{[𝖭H_{\mathrm{𝟦}}^{\mathsf{+}}]\cdot [𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}}]}{[𝖭{𝖧}_{\mathrm{𝟥}}]}=1,79\cdot 10^{-5};$

$\mathrm{p}{K}_b=-\log K_a=4,75.$

$𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathrm{𝟥}\mathsf{-}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮\rightleftharpoons 𝖧𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathrm{𝟤}\mathsf{-}}\mathsf{+}𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}};K_{\mathrm{b}\mathrm{1}}=\frac{[𝖧𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathrm{𝟤}\mathsf{-}}]\cdot [𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}}]}{[𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathrm{𝟥}\mathsf{-}}]}=2,10\cdot 10^{-2};$

$𝖧𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathrm{𝟤}\mathsf{-}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮\rightleftharpoons {𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathsf{-}}\mathsf{+}𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}};K_{\mathrm{b}\mathrm{2}}=\frac{[{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathsf{-}}]\cdot [𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}}]}{[𝖧𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathrm{𝟤}\mathsf{-}}]}=1,58\cdot 10^{-7};$

${𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathsf{-}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮\rightleftharpoons {𝖧}_{\mathrm{𝟥}}𝖯{𝖮}_{\mathrm{𝟦}}\mathsf{+}𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}};K_{\mathrm{b}\mathrm{3}}=\frac{[{𝖧}_{\mathrm{𝟥}}𝖯{𝖮}_{\mathrm{𝟦}}]\cdot [𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}}]}{[{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖯O_{\mathrm{𝟦}}^{\mathsf{-}}]}=1,32\cdot 10^{-12}.$