Մագնեզիումի քլորիդ

Մագնեզիումի քլորիդ երկատոմ անօրգանական միացություն է` կազմված մագնեզիում և քլոր տարրերի ատոմներից։ Աղաթթվի մագնեզիումական աղն է։ Քիմիական բանաձևը՝ $\stackrel{+2}{Mg}{\stackrel{-1}{Cl}}_{\mathrm{𝟤}}$ է։ Լավ է լուծվում ջրում և էթանոլում։

Ֆիզիկական հատկություններ

Անգույն բյուրեղային նյութ է, խտությունը 2,316 գ/սմ³ է, հալման ջերմաստիճանը 713 °C, եռման ջերմաստիճանը 1412 °C: Մագնեզիումի քլորիդը բավականին խոնավածուծ (հիգրոսկոպիկ) է, լուծելիությունը ջրում 20 °C-ում ըստ զանգվածի 35,3% է։ Մագնեզիումի քլորիդն առաջացնում է բյուրեղահիդրատներ 1, 2, 4, 6, 8 և 12 ջրի մոլեկուլներով։ −3,4-ից 116,7 °C ջերմաստիճանը կայուն է $𝖬𝗀𝖢{𝗅}_{\mathrm{𝟤}}\mathsf{\cdot }\mathrm{𝟨}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮$ բյուրեղահիդրատը, որը բնության մեջ հանդիպում է բիշոֆիտ հանքի տեսքով։ Մեծ քանակով ստացվում է ծովի ջրի շոգիացման միջոցով։ Մագնեզիումի քլորիդն առաջացնում է կրկնակի աղեր, որոնցից շատ կարևոր է կարնոլիթը՝ $𝖪𝖢𝗅\mathsf{\cdot }𝖬𝗀𝖢{𝗅}_{\mathrm{𝟤}}\mathsf{\cdot }\mathrm{𝟨}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮$, որը մագնեզիումի և կալիումի քլորիդի ստացման համար հումք է հանդիսանում։

Քիմիական հատկություններ

Նատրիումի կարբոնատը ջրային լուծույթում հիդրոլիզվում է ապահովելով միջավայրի հիմնային ռեակցիան։ Նատրիումի կարբոնատի հիդրոլիզի կրճատ իոնային հավասարումն է՝

$𝖢O_{\mathrm{𝟥}}^{\mathrm{𝟤}\mathsf{-}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮\mathsf{\rightleftarrows }𝖧𝖢O_{\mathrm{𝟥}}^{\mathsf{-}}\mathsf{+}𝖮{𝖧}^{\mathsf{-}}$

Ածխաթթվի դիսոցման հաստատունը առաջին փուլի համար 4,5Կաղապար:E է։ Ածխաթթուն անկայուն և թույլ թթու է։ Նատրիումի կարբոնատի և թթուների փոխազդեցությունից առաջանում է ածխաթթու, որն անմիջապես քայքայվում է վերածվելով ածխածնի երկօքսիդի և ջրի։

$𝖭{𝖺}_{\mathrm{𝟤}}𝖢{𝖮}_{\mathrm{𝟥}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖲{𝖮}_{\mathrm{𝟦}}\mathsf{\to }𝖭{𝖺}_{\mathrm{𝟤}}𝖲{𝖮}_{\mathrm{𝟦}}\mathsf{+}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮\mathsf{+}𝖢{𝖮}_{\mathrm{𝟤}}\mathsf{\uparrow }$

Ստացում

Անջուր մագնեզիումի քլորիդի ստացման համար բիշոֆիտը ջրազրկում են մինչև $𝖬𝗀𝖢{𝗅}_{\mathrm{𝟤}}\mathsf{\cdot }\mathrm{𝟤}{𝖧}_{\mathrm{𝟤}}𝖮$, ապա 100—200 °C-ում չորացնում են քլորաջրածնի հոսքում։

Mg(OH)₂ + 2 HCl → MgCl₂ + 2 H₂O

Որպես կողմնակի նյութ ստացվում է տիտանի քառաքլորիդի վերականգնումից։

Կիրառություն

• Մեծ մասամբ կիրառվում է մետաղական մագնեզիումի ստացման համար։ Իսկ MgCl₂·6H₂O կիրառվում է մագնեզիումացված ցեմենտի ստացման մեջ։
• Օգտագործվում է սառույցի և ձյան ծածկույթը հալեցնող խառնուրդում որպես հավելանյութ։ Արդյունքում փոխազդում է ձյան հետ հալեցնելով այն։ Ունի վտանգավորության 3-րդ աստիճան և ագրեսիվ կոռոզիոն հատկություն։

Սննդի անվտանգություն

Մագնեզիումի քլորիդը գրանցված է որպես սննդային հավելում՝ E511: Հանդիսանում է «նիգարիի» (ճապ.՝ 苦汁, բառացի՝ «դառը հյութ») խիտ աղային լուծույթի հիմնական բաղադրիչը, որը ստացվում է ծովի խորքային ջրերի շոգիացումից և ծովային աղի անջատումից հետո։ Նիգարի բաղադրության մեջ քիչ քանակներով մտնում են բազմաթիվ օգտակար հանքային նյութեր՝ նատրիումի քլորիդ, կալիում, կալցիում, երկաթ, ֆոսֆոր, ցինկ և այլն։ Նիգարին օգտագործվում է տոֆու պատրաստելու համար սոյայի կաթից կաթնաշոռ ստանալիս։